Sitede yer alan tüm yazı, belge ve fotoğraflar “FBBM” Felek Belge Birikim Merkezi’nden alınmıştır. İzinsiz kopyalanması, çoğaltılması ve kullanılması yasaktır. Arşive yazı, fotoğraf ve belge girişleri devam etmektedir.

Kıyak bir propaganda fırsatı! (Milliyet)

Kıyak bir propaganda fırsatı! (Milliyet)

Milliyet

Yayın Tarihi: 21.12.1934

Sayfa: 3

FELEK

Kıyak bir propaganda fırsatı!

— Gezgin yazıları —

Başkaları nasıldır bilmem. Fakat bende âdeta hastalık derecesinde bir merak vardır: Her geçtiğim yerde Türklük, Türk ve Türkiye hakkında ne biliyorlar, ne düşünüyorlar? onları araştırırım… Balkanlarda bu merakımı doyuracak neticeler elde ediyorum ama daha dışarıda, bizim sınırlardan ne kadar uzaklaşırsam bu tasam o kadar artıyor ve ne yazık ki aldığım müsbet neticeler o nisbette azalıyor. O derece ki Avrupa’nın bizden en uzak deniz kenarı olan Manş yalılarında bizi bilen, tanıyan, işiten yoktur. Zaten Avrupa’nın bir millet veya bir ülke ile meşgul olması için orada modern düşünce veya tasalara göre dünyayı alâkadar edebilen işler yapılması gerektir. Büyük bir spor hareketi, bir tayyare (uçak) yarışı, otomobil sürat rekoru, bir tıp keşfi, bir kutup seyahati, bir ihtilâl ya bir harp. Biz şüphesiz, âlemi şaşırtan bir inkılap (devrim) yaptık. Fakat bu inkılâbın dünyayı alâkadar eden “dik noktası” geçti ve acun bu hâdiseye artık alıştı.

Bizimle onların meşgul olması için yeni sebepler lâzım. Ben “onlar bizimle ister meşgul olsun ister olmasın” diyen düşünceye karşıyım ve bunun hakkında bir söz çekişme yapmam bile.

Bu sefer Manş’ı geçerken bizimle İngiltere, Fransa hatta diğer memleketlerin bile meşgul olması için bir fırsat sezdim. Bunu bu mektubumla okuyucularıma ve Türk gençlerine yazıyorum. Ve elim değdikçe bu iş hakkında araştırmalar yapıp şimdi size anlatacağım denemeyi kolaylaştırmaya çalışacağım.

Mesele şudur:

Fransa ile İngiltere arası yani Kale (Calais) ile Duvr (Douvre) arasındaki Manş kanalı 21 mildir. Sarayburnu ile Yalova arası 22 mildir. Mesafelere dikkat edelim. Büyükada 11 mildir. Demek Sarayburnu ile Yalova yalısı arasındaki açıklığın yarısı. Bilirsiniz ki Manş kanalını yüzerek geçmek Avrupa, hele İngiltere için ehemmiyetli bir spor hareketidir. Arasıra senede bir iki defa bunu sınayanlar vardır. Ben bu iş üzerine bizim yüzücülerin dikkat etmelerini dilerim… Denizcilik federasyonundaki arkadaşlarla belli başlı mukavemet yüzücüleri bu işi düşünebilirler. Bizde çok uzun yüzen gençler var. Biliyorum: Onların yüzdükleri sular daha sakin ve akıntısızdır. Fakat içlerinde suya çok dayananlar vardır. Bunlar, İstanbul Boğaz’ını yukarı doğru çıkmak suretiyle biteviye (tekdüze) ve yakasını bırakmadan bir kaç ay idman ettikten ve bir iki hafta Kale’de (Fransa’da Calais kentinde) kalarak denizin suları, akıntılarını tecrübeli bir iki idareci ile tetkik ettikten sonra Manş denizini geçmeye teşebbüs etmeleri buralarda çok ama çok büyük gürültüler yapar ve bizim için çok büyük bir propaganda vesilesi olur. Bu fikrimi belki aykırı bulanlar ve bunu tatbik edilemiyecek kadar güç bir sınama sananlar vardır. Fakat ürkmeyin gençler!. Bu iş güçtür ama ürkeceğiniz kadar, yapılamıyacak kadar güç değildir. Ben bunda bizim için çok büyük bir propaganda vesilesi görüyorum.

Bu mektubumla spor yazıcılarının spor teşkilâtımızın, denizcilik federasyonunun ve mukavemet yüzücülerimizin dikkat nazarlarını bu iş üzerine çekerim. Ben burada onların isteyebilecekleri lüzumlu malûmatı toplayabilirim.

B. FELEK